Ośrodek Rehabilitacji Zwierząt Chronionych

Trwa spór o zespół pałacowo-parkowy w Rusovcach

Źródło: Wikimedia Commonjs; Licencje:  GNU Free Documentation License, wersja 1.2 i nowsze  /  Creative Commons Attribution-Share Alike 3.0 Unported; Adresy: http://www.gnu.org/copyleft/fdl.html / http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/deed.en

Wciąż trwa ciągnący się od lat spór między węgierskim opactwem benedyktyńskim w Pannonhalma a rządem Słowacji o pałac i park w Rusovcach na przedmieściach Bratysławy.

Pierwsze zmianki o warowni w Rusovcach (węg. Oroszvar) pochodzą z XIII wieku. Obecną formę neogotycką, nawiązującą do późnego angielskiego gotyku doby Tudorów, pałac uzyskał w połowie XIX wieku za sprawą ówczesnego właściciela, węgierskiego arystokraty, hrabiego Emanuela Zichy-Ferraris, który przebudował rezydencję, by sprawić przyjemność żonie – pochodzącej z Anglii hrabinie Szarlocie.

W 1945 majątek w Rusovcach został zapisany klasztorowi benedyktyńskiemu w Pannonhalma (Węgry) przez Stefanię Klotyldę Belgijską, córkę króla Belgów Leopolda II Koburga, wdowę po arcyksięciu Rudolfie, następcy tronu austro-węgierskiego, a później żonę węgierskiego hrabiego (później księcia) Eleméra Lónyai'ego. Ostatni okres życia księżna Stefania Klotylda spędziła w opactwie w Pannonhalma i jemu przekazała w testamencie (1945) majątek Oroszvar. Jednak w wyniku rozwoju sytuacji politycznej – reaktywacji państwa czechosłowackiego, a następnie przejęciu w nim władzy przez komunistów – Rusovice zostały upaństwowione i nie trafiły w ręce benedyktynów. Dziś pałac i park w Rusovcach należą do rządu słowackiego, z którym benedyktyni z Pannonhalma toczą spór sądowy.

Dotychczas wszystkie rozprawy przed sądami słowackimi kończyły się porażką zakonników. Choć przeor Asztrik Várszegi zaproponował Bratysławie, by założenie służyło zarówno do organizacji oficjalnych uroczystości przez rząd słowacki, jak i wydarzeń kulturalnych i ceremonii religijnych przez węgierskich benedyktynów, ta propozycja polubownego rozwiązania sprawy została odrzucona przez słowackich decydentów. W związku z tym zakonnicy w 2009 wystąpili do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Proces jest w toku, lecz premier Słowacji Robert Fico uważa, że sprawa jest rozwiązana. Stwierdził, że choć rozumie postawę powodów, którzy odwołują się do wszystkich możliwych instancji, by uzyskać potwierdzenie swoich praw do nieruchomości, jego zdaniem sprawa jest zakończona. Uważa, że sprawa majątku Rusovce sprawa nie ma wymiaru unijnego, a kompetentne są w niej wyłącznie sądy słowackie.

Zespół pałacowo-parkowy nie jest udostępniany zwiedzającym, acz ponoć wkrótce ma to się zmienić. Ponieważ założenie jest w złym stanie, wymaga renowacji, która ma kosztować ok. 33 milionów euro. Prezydent Słowacji Ivan Gašparovič zadeklarował w 2010 roku, że gotów jest przeznaczyć na sprzedaż prezydencką rezydencję na bratysławskim Slavinie, aby częściowo sfinansować remont pałacu i rewitalizację parku. Jesienią ma zostać dopięty budżet inwestycji. Według planów do użytku publicznego zostanie przeznaczonych 10 z 14 hektarów założenia pałacowo-parkowego.

Źródło: rozhlas.sk / Wikipedia

Zdjęcie na dziś

Tablica na Ulicy Preszburskiej w Paryżu, której nazwa pochodzi od dawnej nazwy Bratysławy i została ustanowiona w 1864 r. w celu upamiętnienia pokoju w Preszburgu z 1805 r. Ulica otacza półkolem, od strony południowo-zachodniej, plac Charles‘a de Gaulle‘a, na którym stoi paryski Łuk Triumfalny; źródło: wyszehrad.com
Tablica na Ulicy Preszburskiej w Paryżu, której nazwa pochodzi od dawnej nazwy Bratysławy i została ustanowiona w 1864 r. w celu upamiętnienia pokoju w Preszburgu z 1805 r. Ulica otacza półkolem, od strony południowo-zachodniej, plac Charles‘a de Gaulle‘a, na którym stoi paryski Łuk Triumfalny; źródło: wyszehrad.com

Czy wiesz, że...

  • Wynalazcą pierwszego spadochronu, który zaczął być aktywnie używany, był Štefan Banič, Słowak pochodzący ze Smolenic (zachodnia Słowacja). Swój wynalazek opatentował w USA w 1914 roku.

Do posłuchania

See video

"Never Tear Us Apart" to jeden z największych przebojów australisjkiej grupy INXS (1977-2012), który znalazł się w...