Ośrodek Rehabilitacji Zwierząt Chronionych

Program obchodów dnia św. Stefana

Pomnik św. Stefana na lewej kolumnadzie Pomnika Tysiąclecia (Millenniumi emlékmű) na budapeszteńskim placu Bohaterów (Hősök tere); Źródło: Karelj / Wikimedia Commons; Domena publiczna

20 sierpnia Węgrzy będą obchodzić jedno z najważniejszych świąt państwowych – dzień św. Stefana. W związku z tym w całym kraju, a zwłaszcza w stolicy, odbędzie się wiele wydarzeń i imprez silniej bądź luźniej związanych z patronem Węgier oraz historią i kulturą kraju.

W Budapeszcie już 19 sierpnia przy budańskim przyczółku mostu Elżbiety i Mostu Łańcuchowego (Lánchid), na placach Bema i Adama Clarka, będzie odbywał się kiermasz tradycyjnych wyrobów kulinarnych, a wieczorem – koncerty muzyki popularnej.

Oficjalnie obchody dnia św. Stefana rozpocznie uroczyste wciągnięcie na maszt flagi państwowej na placu Kossutha, przed gmachem parlamentu. Przemówienia wygłoszą prezydent János Áder i minister obrony Csaba Hende.

O godz. 15 na placu Adama Clarka odbędzie się uroczyste święcenie chleba. Następnie rolnicy wyruszą do bazyliki św. Stefana, by uczestniczyć w uroczystym nabożeństwie.

Przez cały dzień odbywać się będą kiermasze kulinarne i rękodzielnicze, występy teatrów ulicznych i koncerty muzyki. Zaplanowano akrobacje lotnicze nad Dunajem oraz paradę łódek i barek po rzece.

Od 16 sportowcy, w tym węgierscy medaliści olimpijscy z zakończonych w niedzielę igrzysk w Londynie, będą rywalizować w lekkoatletycznym mityngu im. Istvána Guylaia, upamiętniającym wybitnego węgierskiego lekkoatletę, działacza i komentatora telewizyjnego. Zawody odbędą się na stołecznym stadionie im. Ferenca Puskasa.

Wieczorem – tradycyjny pokaz sztucznych ogni. Fajerwerki będą wystrzeliwane z barek zacumowanych na Dunaju i z Mostu Łańcuchowego.

Św. Stefan to syn pogańskiego wodza Gejzy. Początkowo nosił imię Vajk. Jego ojciec, mimo, iż był poganinem, miał świadomość, iż jedynie przyjęcie przez Węgry chrześcijaństwa oraz związanie ich z najpotężniejszymi rodami ówczesnej Europy pozwoli okrzepnąć węgierskiej państwowości i uniemożliwić sąsiadom, zwłaszcza Niemcom, głębszą ingerencję w sprawy węgierskie. Gejza ochrzcił się więc wraz z synem (który na chrzcie, prawdopodobnie przeprowadzonym przez arcybiskupa praskiego Wojciecha, późniejszego świętego i patrona Polski) w 985 roku oraz doprowadził do ślubu Stefana z księżniczką bawarską Gizelą. Po śmierci ojca (997) i koronacji na pierwszego króla Węgier (1000 lub 1001) Stefan kontynuował dzieło Gejzy, dążąc do centralizacji władzy (eliminacja lokalnych wodzów plemiennych) i wzmocnienia państwa zarówno pod względem administracyjnym (podział państwa na komitaty i powołanie królewskich urzędników – żupanów), militarnym (reorganizacja armii) czy gospodarczym, jak i kulturalnym (sprowadzenie zakonu benedyktynów i fundacja opactwa w Pannonhalma). Stefan, ogłoszony świętym przez papieża Grzegorza VII w zaledwie pół wieku po swej śmierci (która nastąpiła w 1038 roku), ufundował też kilka arcybiskupstw i biskupstw, które stały się zrębem systemu administracji kościelnej na Węgrzech, a które odegrały również niepoślednią rolę w rozwoju gospodarczym i kulturalnym kraju.

Dziś św. Stefan jest uznawany za twórcę węgierskiej państwowości. Jest także świętym patronem Węgier. Dzień 20 sierpnia został mu poświęcony, bowiem to właśnie tego dnia 1083 roku pierwszy węgierski król został kanonizowany. Dzień św. Stefana uznawany jest za jedno z najważniejszych węgierskich świąt narodowych, obok m.in. dnia 15 marca, rocznicy wybuchu rewolucji węgierskiej 1848 roku.

Źródło: budapestsun.hu / ”Historia Węgier”, Wacław Felczak, Zakład Narodowy im. Ossolińskich - Wydawnictwo, 1983

Zdjęcie na dziś

Pomnik ofiar Holokaustu na Węgrzech w kształcie wierzby płaczącej, znajdujący się na dziedzińcu Wielkiej Synagogi w Budapeszcie; źródło: wyszehrad.com
Pomnik ofiar Holokaustu na Węgrzech w kształcie wierzby płaczącej, znajdujący się na dziedzińcu Wielkiej Synagogi w Budapeszcie; źródło: wyszehrad.com

Czy wiesz, że...

  • jedynym koniem wyścigowym, który przez całą swoją karierę nigdy nie przegrał była wyhodowana na Węgrzech klacz pełnej krwi angielskiej o imieniu Kincsem, która na przełomie lat 70. i 80. XIX. wieku wygrała wszystkie 54 wyścigi, w których wzięła...

Do posłuchania

See video

"Never Tear Us Apart" to jeden z największych przebojów australisjkiej grupy INXS (1977-2012), który znalazł się w...