Ośrodek Rehabilitacji Zwierząt Chronionych

Waluta

FORINT

Obecnie walutą Węgier jest forint. Historia tego pieniądza sięga XIV. wieku i rządów króla Karola Roberta z dynastii Andegawenów. Ale historia węgierskich pieniędzy to nie tylko historia forinta.

 W 1892 Austro-Węgry, w miejsce dotychczasowego guldena (na Węgrzech funkcjonującego jako forint), opartego na systemie monety srebrnej, wprowadzono koronę austro-węgierską (1 korona = 100 fillerów na Węgrzech i 100 halerzy w Austrii). Decyzję tę podjęto, gdyż dalsze funkcjonowanie gospodarki c.k. monarchii na monecie opartej na srebrze, w sytuacji gdy najważniejsi partnerzy handlowy kraju przeszli już na system oparty na parytecie złota, stawiało imperium Habsburgów w niekorzystnej sytuacji. Banknoty drukowane przez Bank Austrii przeznaczone były dla obu części monarchii, Przedlitawii (Austria i podległe jej kraje koronne) i Zalitawii (Węgry i inne ziemie Korony św. Stefana), podczas gdy monety były bite (m.in. w działającej od XIV wieku mennicy w Kremnicy, dziś na Słowacji, a wówczas w tzw. Górnych Węgrzech) osobno dla obu części monarchii. Godnym uwagi jest fakt, że po „austriackiej” stronie banknotów koronowych znajdowały się napisy w niemal wszystkich językach używanych w Przedlitawii (niemieckim, czeskim, polskim, ukraińskim, włoskim, słowackim, chorwackim, serbskim i rumuńskim), podczas gdy na stronie „węgierskiej” były napisy jedynie po węgiersku, a napisów w językach innych narodów zamieszkujących ziemie Korony św.Stefana nie było). Korona austro-węgierska przetrwała do rozpadu Austro-Węgier i powstania nowych, niepodległych państw.

Po okresie zamętu i politycznej destabilizacji (Rewolucja astrów, Węgierska Republika Rad, okupacja rumuńska), nowe węgierskie władze postanowiły przeprowadzić reformę walutową. W miejsce korony austro-węgierskiej wprowadzono w 1921 roku koronę węgierską. Nie zapobiegło to jednak szalejącej inflacji. Aby więc ją ograniczyć w początkiem 1927 roku wprowadzono nową walutę, pengő, która przetrwała do 1946, kiedy wprowadzono forinta. Inflacja na Węgrzech w okresie bezpośrednio po zakończeniu II wojny światowej była tak ogromna, że jeden forint (nazwa wprowadzonej wówczas waluty, która nawiązywała do monet bitych na Węgrzech już w XIV. wieku, za czasów króla Karola Roberta oraz do waluty Austro-Węgier sprzed reformy 1892, wprowadzającej koronę), warta była czterysta kwadryliardów pengő (4 x 10 do potęgi 29; 400 000 000 000 000 000 000 000 000 000). Walutą przejściową między pengő a forintem było adopengő, funkcjonujące między styczniem a lipcem 1946, początkowo głównie w rozliczeniach bankowych i budżetowych, a później jako pieniądz papierowy. Forint wprowadzony został w lipcu 1946, a ostatnie adopengő wycofano z obiegu jesienią 1946 roku.

Jeden forint dzielił się na 100 fillerów. Początkowo wypuszczono monety o nominałach 2, 5, 10 i 20 fillerów oraz 1, 2 i 5 forintów. W latach późniejszych wyemitowano dodatkowe monety, o nominałach 10 i 20 forintów. Co tyczy się banknotów, to najpierw wydrukowano nominały 10, 20 i 100 forintów. W latach sześćdziesiątych wydrukowano banknoty pięćdziesięcioforintowe, zaś w latach późniejszy, stopniowo dodrukowywano banknoty o nominałach 500, 1000 i 5000 forintów.

Po upadku władzy komunistycznej wybito nowe monety i wydrukowano nowe banknoty. Jeśli chodzi o pieniądz metalowy, to wybito monety o wartości 1, 2, 5, 10,  20, 50, 100 oraz 200 forintów, nie bito natomiast nowych fillerów, które zostały całkowicie wycofane z obiegu w 1999 roku. Nowy pieniądz papierowy wprowadzono w latach 1997-2001. Wydrukowano banknoty o nominałach 200, 500, 1000, 2000, 5000, 10 000 i 20 000 forintów. Przedstawiono na nich, kolejno, króla Karola Roberta i zamek w Diósgyőr (200), księcia Franciszka II. Rakoczego (wg portretu Ádáma Mányokiego) oraz jego zamku w Sárospatak (500), króla Macieja Korwina i fontannę z zamku w Wyszehradzie (1000), księcia Siedmiogrodu, Gabriela (Gábora) Bethlena wśród naukowców (wg obrazu Viktora Mádarasza, 2000), hrabiego Istvána Szechényi’ego (wg portretu pędzla Friedricha Amerlinga) i dwór Szechényich w Nagycenk (5000), św. Stefana i widok Ostrzyhomia (Esztergom) według obrazu pędzla Huberta Sattlera (10 000) oraz Ferenca Deáka i budynek budapeszteńskiego parlamentu (20 000).

W marcu 2008 wycofano monety o nominałach 1 i 2 forintów, a w listopadzie 2009 wycofano banknot dwustuforintowy.

Zaznaczyć należy, że w obiegu znajdują się także banknoty okolicznościowe: pięćsetforintowy z księciem Rakoczym i węgierską flagą z okresu powstania 1956 (z okazji pięćdziesiątej rocznicy tego powstania); tysiącforintowy z królem Maciejem Korwinem (z okazji tysiąclecia węgierskiej państwowości, przypadającym na rok 2000) oraz o nominale dwóch tysięcy forintów z przedstawieniem korony św. Stefana (korona królów Węgier) i chrztu Vlajka (bo tak brzmiało pogańskie imię pierwszego króla Węgier i ich patrona), według obrazu Gyuli Benczúra (z okazji tysiąclecia węgierskiej państwowości, 2000).

 

Źródło: Wikipedia

Zdjęcie na dziś

Pomnik ofiar Holokaustu na Węgrzech w kształcie wierzby płaczącej, znajdujący się na dziedzińcu Wielkiej Synagogi w Budapeszcie; źródło: wyszehrad.com
Pomnik ofiar Holokaustu na Węgrzech w kształcie wierzby płaczącej, znajdujący się na dziedzińcu Wielkiej Synagogi w Budapeszcie; źródło: wyszehrad.com

Czy wiesz, że...

  • jednym z twórców sukcesów polskiej szermierki na szable w okresie międzywojnia (brązowe medale olimpijskie w drużynie wywalczone w na IO w Amsterdamie i w Los Angeles) był węgierski trener, Béla Szombathely?

Do posłuchania

See video

"Never Tear Us Apart" to jeden z największych przebojów australisjkiej grupy INXS (1977-2012), który znalazł się w...